Câu 1. Việc nuôi ghép các loài cá ở các tầng nước khác nhau (ví dụ: cá trắm đen sống ở tầng đáy và cá mè trắng sống ở tầng mặt) trong cùng một ao nuôi là ứng dụng hiểu biết về

A.  pH.        B. ổ sinh thái.

C.  ánh sáng.

D.  nhiệt độ.

Câu 2. Trong quá trình nguyên phân, nhiễm sắc thể bắt đầu co xoắn và thoi vô sắc bắt đầu hình thành ở

A.  kì đầu.

B. kì giữa.

C. kì sau.

D. kì cuối.

Câu 3. Trong 4 mẫu trên, mẫu nào được xử lý bằng duy nhất enzyme BamHI?

A. Mẫu
A.         B. Mẫu
B.         C. Mẫu
C.         D. Mẫu
D.

Hướng dẫn giải

Dựa vào sơ đồ vị trí cắt của các enzyme:

BamHI: Tạo ra các đoạn 1kb và 2kb.

EcoRI: Tạo ra hai đoạn bằng nhau là 2kb.

PstIII: Tạo ra các đoạn 0.5kb và 3kb.

Phân tích kết quả điện di:

Nhìn vào vạch điện di, Mẫu 2 có các vạch ở vị trí 1kb và 2kb.

Câu 4. Mẫu 4 được cắt bởi hỗn hợp enzyme cắt nào sau đây?

A. BamHI và EcoRI.

B.  EcoRI và PstIII.        

C.  BamHI và PstIII.

D.  EcoRI và EcoRI.

Hướng dẫn giải

Dựa vào sơ đồ vị trí cắt của các enzyme:

BamHI: Tạo ra các đoạn 1kb và 2kb.

EcoRI: Tạo ra hai đoạn bằng nhau là 2kb.

PstIII: Tạo ra các đoạn 0.5kb và 3kb.

Phân tích kết quả điện di:

Mẫu 4 có các vạch ở 0.5kb, 1kb và 2kb.

BamHI cho đoạn 1kb và 2kb.

PstIII cho đoạn 0.5kb (và đoạn 3kb nhưng đã bị BamHI cắt nhỏ tiếp).

=> Vậy Mẫu 4 là sự kết hợp của BamHI và PstIII. (Chọn C)

Câu 5. Bảng 2 Bảng 2 mô tả dữ liệu nồng độ ion K+ ở trong dung dịch đất và trong tế bào lông hút của rễ, quá trình hấp thu ion K+ diễn ra bằng cơ chế vận chuyển chủ động ở

A.  trường hợp 1.

B.  trường hợp 2.          

C.  trường hợp 3.        

D.  trường hợp 4.

Hướng dẫn giải

Vận chuyển chủ động xảy ra khi nồng độ chất tan ở môi trường (đất) thấp hơn nồng độ trong tế bào (rễ). Tế bào phải dùng năng lượng để "bơm" chất vào.

Phân tích bảng số liệu:

TH 1: Đất (0,5%) > Rễ (0,2%) Thụ động.

TH 2: Đất (0,3%) = Rễ (0,3%) Cân bằng.

TH 3: Đất (0,6%) > Rễ (0,4%) Thụ động.

TH 4: Đất (0,2%) < Rễ (0,5%) Để lấy thêm K+, rễ phải dùng vận chuyển chủ động.

TH2: Đất = rễ → cân bằng

Câu 6. Mù màu đỏ - lục là bệnh do gene lặn nằm trên NST giới tính X không có allele trên Y quy định. Trong một quần thể cân bằng di truyền, tỉ lệ mắc bệnh ở phụ nữ là 64/10000 phụ nữ. Một cặp vợ chồng thuộc quần thể này đều không bị bệnh dự định sinh con. Theo lí thuyết, phát biểu nào sau đây sai?

A. Tần số allele gây bệnh trong quần thể là 0,08.

B.  Tỉ lệ phụ nữ mang kiểu gene dị hợp trong quần thể là 14,72%.

C.  Tỉ lệ mắc bệnh mù màu ở nam giới trong quần thể là 0,64%.

D.  Xác suất sinh con đầu lòng bị bệnh của cặp vợ chồng trên là 1/27.

Hướng dẫn giải

Bệnh mù màu do gene lặn trên NST X quy định (không có allele tương ứng trên Y).Quy ước:  XA : bình thường;  Xa : bị bệnh. Quần thể cân bằng di truyền.

A. Tỉ lệ nữ giới mắc bệnh ( XaXa ) là:   

B. Tính toán các chỉ số quần thể

Gọi p là tần số allele A, q là tần số allele  a .

Ở nữ giới: Cấu trúc di truyền là  p2XAXA : 2pq XAXa : q2 XaXa. Ta có: q2 = 0,0064 q = 0,08. Suy ra  p = 0,92

A đúng

B đúng

Tỉ lệ nữ giới dị hợp (XAXa ) =  2pq = 20,920,08 = 0,1472 

C sai Tỉ lệ mắc bệnh mù màu ở nam giới trong quần thể là 0,64%. Ở nam giới, tỉ lệ mắc bệnh ( XaY ) bằng chính tần số allele q🡪Tỉ lệ nam mắc bệnh =  XaY= q = 0,08 = 8% .  Sai (Phát biểu ghi 0,64%).

D đúng

Xác suất đứa con đầu lòng của cặp vợ chồng bình thường sinh ra bị bệnh là 1/27.

Chồng bình thường:  XAY .

Vợ bình thường có xác suất dị hợp:  .

Cặp vợ chồng:  XAY ( XAXA : XAXa) .

Con bị bệnh ( XaY ) chỉ sinh ra từ mẹ dị hợp=1/27 Đúng

Câu 7. Hình 2 mô tả cơ chế điều hòa hoạt động gene ở vi khuẩn, cho biết chất X là protein ức chế. Để ngăn cản các gene (3), (4), (5) tiến hành phiên mã, chất X phải liên kết đặc hiệu với vị trí nào trên operon?

A. (1) và (2).               B. (2) và (3).                 C. (1) và (3).                          D. (2).

Hướng dẫn giải

Gene lacI: Đây là gene điều hòa (không thuộc cấu trúc của operon Lac). Gene này phiên mã và dịch mã tạo ra protein ức chế, chính là chất X trong hình.

Vùng (1): Vùng khởi động (Promoter - P), nơi enzyme RNA polymerase bám vào để khởi đầu quá trình phiên mã.

Vùng (2): Vùng vận hành (Operator - O), trình tự nucleotide đặc thù để protein ức chế bám vào.

Vùng (3), (4), (5): Lần lượt là các gene cấu trúc lacZ, lacY, lacA quy định tổng hợp các enzyme phân giải đường lactose.

Cơ chế hoạt động:

Theo mô hình điều hòa của Jacob và Monod, trong điều kiện môi trường không có lactose (chất cảm ứng), protein ức chế (chất X) được tổng hợp từ gene lacI sẽ mang cấu hình không gian hoạt động. Nó sẽ đến bám chặt vào vùng vận hành O (vị trí số 2).

Câu 8. Cho các đại địa chất sau: (1) Cổ sinh, (2) Tân sinh, (3) Thái cổ, (4) Trung sinh, (5) Nguyên sinh. Sắp xếp nào sau đây phản ánh đúng trình tự xuất hiện của chúng theo thời gian?

A. (3)  (1)  (5)  (4)  (2).        B. (3)  (5)  (1)  (4)  (2).

C. (1)  (5)  (3)  (4)  (2).        D. (5)  (3)  (1)  (4)  (2).

Câu 9. Chim cốc mào và chim cốc đều thuộc chi Phalacrocorax. Chúng trông rất giống nhau và làm tổ gần nhau trên cùng một vách đá. Bảng dưới đây cho thấy các thành phần chính trong chế độ ăn của mỗi loài chim.

Dữ liệu Bảng 3 cho thấy

A.  hai loài sẽ cạnh tranh để loại trừ nhau.

B.  ổ sinh thái dinh dưỡng của hai loài rất giống nhau.

C. có sự phân li ổ sinh thái về dinh dưỡng giữa hai loài.

D.  chim cốc mào có ưu thế cạnh tranh tốt hơn chim cốc.

Hướng dẫn giải

Sự khác biệt rõ rệt về con mồi: * Chim cốc mào chủ yếu ăn Cá chình cát (33%) và Cá mòi (49%).

Chim cốc lại tập trung vào Cá bơn (26%), Tôm (33%) và các loài cá khác.

Tỷ lệ trùng lặp thức ăn giữa hai loài là rất thấp.

Câu 10. Hình 3 mô tả hiện tượng di truyền màu sắc ở một loài thực vật, trong đó tính trạng màu sắc lá do gen nằm trong tế bào chất quy định, cho biết phát biểu nào dưới đây về đặc tính di truyền tính trạng này sai?

A.  Thể khảm chứa cả lục lạp màu trắng và lục lạp màu xanh.

B.  Trong thể khảm chứa cả allele đột biến và allele bình thường.

C.  Cơ thể mẹ là thể khảm về màu sắc lá sinh ra con tất cả đều là thể khảm giống mẹ.

D.  Sự phân chia các lục lạp cho tế bào con của tế bào mẹ có thể không đều nhau.

Hướng dẫn giải

A Đúng Quan sát trực tiếp trên Hình 3, phần chú thích chỉ rõ trong tế bào của vùng lá khảm có sự tồn tại song song của cả hai loại bào quan: lục lạp xanh và lục lạp trắng.

B Đúng Lục lạp màu trắng (mất khả năng tổng hợp diệp lục) là hệ quả của đột biến gene nằm trên DNA lục lạp. Vì cơ thể mang cả mô xanh bình thường và mô trắng đột biến, nên nó mang cả hai loại allele.

C Sai Điểm mấu chốt của di truyền tế bào chất là sự phân ly ngẫu nhiên. Cơ thể mẹ là thể khảm sẽ tạo ra các giao tử cái (trứng) rơi vào 3 trường hợp:

Trứng chỉ chứa lục lạp xanh.

Trứng chỉ chứa lục lạp trắng.

Trứng chứa cả hai loại lục lạp.

Do hợp tử nhận tế bào chất chủ yếu từ mẹ, đời con sinh ra có thể là cây xanh hoàn toàn, cây trắng hoàn toàn (sẽ chết ở giai đoạn mầm do không quang hợp được), hoặc cây lá khảm. Vì vậy, kết luận "tất cả đời con đều là thể khảm" là không chính xác.

D Đúng Khác với nhiễm sắc thể trong nhân được phân chia đồng đều qua thoi phân bào, các bào quan trong tế bào chất phân chia một cách ngẫu nhiên và không đồng đều về các tế bào con trong quá trình phân bào.

Câu 11. Hình 4 mô tả sự tăng trưởng về kích thước quần thể người từ những năm trước công nguyên và những năm sau công nguyên đến năm 2022. Nhận định nào sau đây không đúng về sự tăng trưởng của quần thể người?

A.  Sự tăng nhanh về dân số là nguyên nhân chủ yếu làm cho chất lượng môi trường giảm sút.

B.  Dịch bệnh có thể là nguyên nhân làm giảm mạnh về dân số trước năm 1904.

C.  Sự tiến bộ của con người đã góp phần làm tăng nhanh kích thước quần thể kể từ thế kỷ XX.

D.  Sự tăng trưởng về dân số từ năm 1927 đến 2022 diễn ra chậm và ổn định.

Hướng dẫn giải

Dựa vào biểu đồ tăng trưởng dân số thế giới:

Phân tích: Biểu đồ cho thấy dân số tăng trưởng theo hàm mũ (đặc biệt từ thế kỷ XX). Từ năm 1927 đến 2022, kích thước quần thể tăng vọt (từ khoảng 2 tỷ lên 8 tỷ người).

Phát biểu sai: D. Sự tăng trưởng về dân số từ năm 1927 đến 2022 diễn ra chậm và ổn định. (Thực tế là diễn ra cực kỳ nhanh chóng).

Câu 12. Việc phun thuốc DDT trừ sâu tại Bangkok bắt đầu từ năm 1964 nhằm kiểm soát muỗi Aedes aegypti, ban đầu rất hiệu quả. Nhưng chỉ sau một năm, allele trội R kháng DDT ở loài muỗi Aedes aegypti đã tăng mạnh, đến giữa năm 1967 gần như 100% cá thể có kiểu gene RR. Khi ngừng phun thuốc, tần số allele R giảm mạnh và tần số allele r tăng mạnh, đến 1969 kiểu gene RR hầu như biến mất. Nhận định nào sau đây đúng về gene kháng DTT của loài muỗi Aedes aegypti?

A. Tần số allele R chỉ tăng khi quần thể loài muỗi Aedes aegypti sống trong môi trường có thuốc DDT.

B.  Trong môi trường không có thuốc DDT, kiểu gene dị hợp tử (Rr) có lợi thế sinh học so với cả RR và rr.

C.  Tần số allele R giảm sau khi ngừng phun DDT do cá thể Rr có khả năng thích nghi kém hơn RR và rr.

D.  Trong môi trường có thuốc DDT, quần thể loài muỗi Aedes aegypti luôn tồn tại cá thể có kiểu gene Rr.

Hướng dẫn giải

Cơ chế: Khi có thuốc DDT, cá thể mang allele kháng (R) có lợi thế sinh tồn nên tần số tăng nhanh. Khi ngừng phun, allele R có thể gây bất lợi về sinh lý so với allele hoang dã ( r ) trong môi trường bình thường.

Đáp án  A. (Tần số allele kháng thường chỉ tăng khi môi trường có áp lực chọn lọc là thuốc trừ sâu).

Câu 13. Một nhà khoa học đã tiến hành tiêm một đoạn DNA chứa gene yếu tố đông máu (gene F8) ở người vào trứng cừu đã thụ tinh. Con cừu phát triển từ trứng đã thụ tinh đã tiết ra sữa chứa yếu tố đông máu ở người, có thể được sử dụng để điều trị bệnh máu khó đông. Câu nào sau đây sai?

A.  Người và cừu có chung bảng mã di truyền.

B.  Tế bào vú của cừu chứa gene F8 ở người.

C.  Sữa của cừu chứa gene F8 ở người.

D.  Con của cừu cũng có thể chứa gene F8 ở người.

Hướng dẫn giải

Gene F8 được tiêm vào trứng đã thụ tinh sẽ có mặt trong mọi tế bào của con cừu đó (bao gồm cả tế bào vú và tế bào sinh dục để di truyền cho đời sau). Sữa chỉ chứa protein do gene đó mã hóa, không chứa chính gene (DNA) đó.

Câu 14. Phát triển bền vững là sự phát triển đáp ứng nhu cầu của thế hệ …(1)… mà không làm ảnh hưởng đến

khả năng đáp ứng nhu cầu của thế hệ …(2)… Vị trí (1) và (2) lần lượt là

A. (1) – tương lai, (2) – hiện tại.         B. (1) – quá khứ, (2) – tương lai.

C. (1) – hiện tại, (2) – tương lai.         D. (1) – quá khứ, (2) – hiện tại.

Hướng dẫn giải        

A Sai thứ tự logic (không thể đáp ứng nhu cầu tương lai trước rồi mới đến hiện tại).

B & D sai:  Có xuất hiện yếu tố "quá khứ". Trong phát triển bền vững, chúng ta tập trung vào việc duy trì nguồn lực từ bây giờ cho đến mai sau, thay vì thay đổi những gì đã xảy ra trong quá khứ.

Câu 15: Năm 1900, một hòn đảo mới được hình thành sau một đợt phun trào núi lửa ngoài khơi Thái Bình Dương, ban đầu chỉ là nền đá tro tàn. Đến năm 1920, trên đảo bắt đầu xuất hiện các loài địa y và rêu bám trên đá. Từ năm 1950 đến năm 1980, sự tích tụ mùn hữu cơ đã tạo điều kiện cho cỏ dại, cây bụi và sau đó là một rừng cây thân gỗ phát triển. Tuy nhiên, sau một trận cháy rừng lớn vào năm 1990, khu rừng bị phá hủy hoàn toàn và hệ thực vật bắt đầu phục hồi lại từ các hạt giống và thân ngầm còn sót lại trong đất. Nhận định nào sau đây là đúng về quá trình biến đổi của hệ sinh thái trên hòn đảo này?

A.  Quá trình hình thành hệ thực vật từ năm 1900 đến 1980 được gọi là diễn thế thứ sinh.

B.  Giai đoạn sau trận cháy rừng năm 1990 là sự khởi đầu của một quá trình diễn thế nguyên sinh.

C.  Địa y và rêu xuất hiện năm 1920 đóng vai trò là loài tiên phong giúp hình thành lớp đất hữu cơ.

D.  Sau trận cháy rừng, độ đa dạng sinh học của đảo sẽ tăng vọt ngay lập tức do có nhiều diện tích trống.

Hướng dẫn giải

A Sai: Quá trình từ năm 1900 đến 1980 bắt đầu từ "nền đá tro tàn" (chưa có sự sống). Do đó, đây phải là diễn thế nguyên sinh, không phải thứ sinh.

B Sai: Sau trận cháy rừng năm 1990, trên đảo vẫn còn hạt giống và thân ngầm trong đất. Quá trình phục hồi này được gọi là diễn thế thứ sinh.

C Đúng: Trong diễn thế nguyên sinh trên đảo đá, địa y và rêu thường là những sinh vật đầu tiên định cư (loài tiên phong). chúng phân hủy đá và tích tụ mùn để tạo ra lớp đất sơ khai cho các loài cây lớn hơn phát triển.

D Sai : Sau cháy rừng, độ đa dạng sinh học thường giảm mạnh ngay lập tức do quần xã bị hủy diệt. Nó chỉ tăng dần trở lại theo thời gian trong quá trình phục hồi, chứ không "tăng vọt ngay lập tức".

Câu 16. Năm 2009, các công nhân làm việc tại một công trình xây dựng ở trung tâm thành phố San Diego, bang California, Mỹ, phát hiện xương hóa thạch từ thời tiền sử của một con voi ma mút. Theo thuyết tiến hoá hiện đại, đây là loại bằng chứng

A.  tế bào học.        B. trực tiếp.

C.  sinh học phân tử.

D.  gián tiếp.

Câu 17. Bác sĩ Forßmann, người đoạt giải Nobel Sinh học và Y học, vào năm 1929 đã thử nghiệm bằng cách đưa ống thông vào tĩnh mạch khuỷu tay của người thử nghiệm, rồi cẩn thận đẩy ống thông lên phía trên cánh tay cho đến khi ống thông vào tim. Thử nghiệm này đã đặt nền móng cho việc nghiên cứu và ứng dụng ống thông tim sau này. Hỏi rằng, trong thí nghiệm này, ống thông được đưa vào ngăn tim nào đầu tiên?

A.  Tâm nhĩ phải. 

B.  Tâm thất phải. 

C.  Tâm nhĩ trái. 

D.  Tâm thất trái.

Hướng dẫn giải

Máu từ tĩnh mạch ở khuỷu tay (thuộc hệ thống tĩnh mạch chủ trên) sẽ đổ về tâm nhĩ phải của tim. Do đó, khi đẩy ống thông theo đường đi của tĩnh mạch từ khuỷu tay lên phía trên cánh tay và vào tim, ngăn tim đầu tiên mà ống thông tiếp cận chính là tâm nhĩ phải.

Câu 18. Hình  6 mô tả một quá trình sinh học diễn ra trong tế bào, biết rằng kí hiệu mạch [1] chính là mạch [3]. Có bao nhiêu nhận định sau đây sai?

I. Chiều (a) → (b) là 3' → 5'; Chiều (d) → (c) là 5' → 3'.

II. Hình bên mô tả sự tái bản DNA ở sinh vật nhân sơ.

III. Nếu mạch [3] có tỉ lệ (A+G)/(T+C) = 0,4 thì mạch [5] sẽ có tỉ lệ (A+G)/(T+C) = 2,5.

IV. Trình tự nucleotide trên mạch [6] bổ sung với trình tự nucleotide mạch [2].

A. 1.         

B.  3. 

C.  2. 

D. 4.

Hướng dẫn giải

DNA mẹ ban đầu có: Mạch [1] (nét liền) và Mạch [2] (nét đứt).

Đề bài cho biết: Mạch [1] chính là mạch [3]. Vì mạch [3] là nét liền, suy ra mạch [1] là mạch khuôn (mạch mẹ).  [6] chính là mạch [2] (mạch mẹ), và [5] là mạch mới tổng hợp.

I.III.IV sai

I. Sai. Trong một chạc tái bản, các mạch mới luôn được tổng hợp theo chiều  5' 3'

II. Hình 2 mô tả sự tái bản DNA ở sinh vật nhân sơ.Đúng.

III. Nếu mạch [3] có tỉ lệ  (A+G)/(T+C) = 0,4  thì mạch [5] sẽ có tỉ lệ  (A+G)/(T+C) = 2,5 .Sai.

IV. Sai. Giải thích:

Mạch [6] chính là mạch [2] được bảo tồn lại sau quá trình nhân đôi.

Vì chúng là một (hoặc bản sao y hệt), nên trình tự của chúng là giống nhau, không phải là bổ sung. (Bổ sung nghĩa là A khớp T, G khớp C).

Câu 1. ​Các nghiên cứu trải dài hơn 100 năm đã ghi nhận những thay đổi của thảm thực vật trên đảo xung quanh khu vực núi lửa hoạt động ở Krakatau, Indonesia. Đồ thị dưới đây thể hiện số lượng loài thực vật được ghi nhận từ năm núi lửa hoạt động 1883 tới năm 1983. Hình 7 mô tả  phân biệt số lượng các loài dựa vào cách thức phát tán nhờ gió (S=thực vật có hạt, P=Dương xỉ), nhờ biển, nhờ chim/dơi, hoặc con người.

Hướng dẫn giải

A. SAI

vì sau khi núi lửa phun trào thì tạo ra một môi trường trống trơn nên đây là diễn thế nguyên sinh.

B. ĐÚNG

vì phát tán nhờ gió, nhờ biển cũng đóng một vai trò vô cùng quan trọng trong việc hình thành các loài trên đảo.

C. SAI

Vì năm 1943, các loài phát tán nhờ gió là cao nhất nên kích thước hạt phải nhỏ.

D. ĐÚNG

 Vì số lượng loài thực vật vào năm 1963 cao hơn rất nhiều so với số lượng loài năm 1923  vào năm 1963 ít bị rửa trôi các chất dinh dưỡng hơn và cường độ xói mòn cũng thấp hơn.

Câu 2. Ở một loài thực vật, tính trạng màu hoa do các gene  (mỗi gene  có 2 allele) nằm trên NST thường quy định, gồm 2 kiểu hình hoa đỏ và hoa trắng. Người ta thực hiện một số phép lai giữa các dòng hoa trắng được kí hiệu lần lượt là M, N, P. Kết quả khảo sát tỉ lệ kiểu hình ở đời con của các phép lai thể hiện ở Bảng 5 dưới đây.

Hướng dẫn giải

Xét phép lai (5) có tỉ lệ kiểu hình 1 đỏ : 7 trắng → đời con phép lai 2 dị hợp tử 3 cặp gene

→ tính trạng màu hoa do 3 gene  tương tác với nhau quy định.

→ Quy ước gene :

A-B-D-: hoa đỏ

Các kiểu gene  còn lại: hoa trắng

Dựa vào tỉ lệ phép lai (5) → Dòng N: aabbdd

Xét phép lai (4): AaBbDd ⨯ M → 1 đỏ : 3 trắng → 2 đỏ : 6 trắng → M: AAbbdd (hoặc aaBBdd, aabbDD)

Xét phép lai (6): AaBbDd ⨯ P → 1 đỏ : 1 trắng → 4 đỏ : 4 trắng → P: AABBdd (hoặc aaBBDD, AAbbDD)

Xét phép lai (2): M ⨯ P → 100% đỏ → phép lai không có trường hợp aa ⨯ aa hoặc bb ⨯ bb hoặc dd

→ có 3 trường hợp thỏa mãn phép lai (2)

A. Đúng.

B. Đúng.

C. Sai.

D. Đúng.

Câu 3. Loài bướm sâu đo sống trên cây bạch dương vốn có màu trắng đốm đen, hoạt động về đêm, ban ngày thường đậu yên trên thân cây màu trắng. Năm 1884, ở vùng Mansesto (Anh), lần đầu tiên người ta phát hiện một số cá thể màu đen thuộc loại bướm này. Từ 1884 đến 1900, ở nhiều vùng công nghiệp miền nam nước Anh, tỉ lệ dạng màu đen trong quần thể đã lên tới 85% và đến giữa thế kỷ XX, tỉ lệ đó đã đạt 98%. Hiện tượng “hoá đen” này liên quan với bụi than từ ống khói nhà máy trong thời kỳ đầu của công nghiệp hoá. Để giải thích hiện tượng hoá đen của bướm sâu đo bạch dương người ta bố trí những thí nghiệm sau đây trên dạng bướm trắng:

Lô 1: Không có một tác động đặc biệt nào.

Lô 2: Bôi bồ hóng lên bề mặt bướm trắng.

Lô 3: Cho bướm hấp thụ bồ hóng qua lớp vỏ cơ thể.

Lô 4: Tác động phối hợp của các nhân tố ở lô 2 và lô 3. Để cho các cá thể trong mỗi lô thí nghiệm sinh sản bình thường.

Lô 5: Sâu bướm trắng được nuôi bằng lá cây không bám bụi than.

Lô 6: Sâu bướm trắng được nuôi bằng lá cây phủ bồ hóng. Để cho sâu bướm biến thái thành bướm và tiếp tục sinh sản tự nhiên.

Người ta nhận thấy trong các lô từ 1 đến 4, con cháu của bướm sẽ vẫn là màu trắng, dạng đen chỉ chiếm 0,005%. Ở các lô 5 và 6 kết quả cũng như vậy, dạng đen chỉ chiếm 0,005%.

Hướng dẫn giải

A. SAI

Tỉ lệ thấp: Tỉ lệ 0,005% chính là tần số đột biến tự nhiên của gene này trong quần thể. Gene đột biến sẵn có trong quần thể khi giao phối mới xuất hiện bướm đen Điều này chứng tỏ dạng màu đen không phải do môi trường tạo ra mà là kết quả của biến dị di truyền.

B. ĐÚNG

 Nó chỉ là điều kiện môi trường, không trực tiếp làm tăng tần số đột biến màu đen ở các lô thí nghiệm so với lô đối chứng.

C. ĐÚNG

giữ lại các cá thể vốn đã mang gene đột biến đen từ trước, chứ không phải bướm trắng "tự biến thành" bướm đen do bám bụi.

D. ĐÚNG

Câu 4. ​ Một nhà khoa học tiến hành nghiên cứu trên hai nhóm người trưởng thành sống ở vùng cao (khoảng trên 3000m so với mực nước biển): nhóm dân địa phương A và nhóm dân nhập cư B mới sống khoảng 8 năm. Cả hai nhóm người đều luyện tập thể dục ở mức cao nhất và một số chỉ số về hô hấp của họ được đo và trình bày như Bảng 6 . Cho biết túi Douglas là một thiết bị y khoa chuyên dụng (thường làm bằng cao su, nhựa tráng nilon hoặc vải dù kín khí) được sử dụng để thu thập toàn bộ lượng khí thở ra của một người trong một khoảng thời gian nhất định.

Hướng dẫn giải

A. Đúng.

Dân địa phương (Nhóm A) sống lâu đời ở vùng cao thường có sự thích nghi về mặt di truyền hoặc hình thái (lồng ngực lớn, dung tích phổi cao) để bù đắp cho tình trạng áp suất oxy thấp, dẫn đến thể tích khí thở trong một phút cao hơn (149 so với 126).

B. Sai.

Để đo thể tích khí thở trong một phút (thông khí phút), người ta thường sử dụng phế dung kế để đo thể tích khí thở ra bình thường trong một lần (khí lưu thông), sau đó mới nhân với tần số thở (số lần thở/phút). Việc chỉ "hít vào túi" không phản ánh đúng quy trình đo lường hô hấp chuẩn.

C. Đúng.

Sự thích nghi lâu dài ở vùng cao của người bản địa thường bao gồm việc tăng diện tích bề mặt trao đổi khí (nhiều phế nang hơn, lưới mao mạch phổi dày đặc hơn).

D. Sai.

Vì tiểu phế quản rộng giúp dẫn khí tốt hơn. Khoảng cách màng khí - máu (độ dày màng khuếch tán) phụ thuộc vào cấu trúc của thành phế nang và thành mao mạch. Sự thích nghi ở nhóm A thường là tăng số lượng mao mạch quanh phế nang và tăng số lượng phế nang để tăng hiệu quả khuếch tán, chứ không phải do tiểu phế quản rộng làm mỏng màng.

Câu 1. ​ Bảng 7 thể hiện sự có (+) hoặc không có (-) một số đặc điểm ở 5 loài (được kí hiệu từ 0803 đến 0807). Loài nào có quan hệ họ hàng gần nhất với loài 0807?

Hướng dẫn giải

Loài 0803: Chỉ có 1 đặc điểm khác biệt so với 0807 là "Có bào tử".

Các loài 0804, 0805, 0806 đều có từ 2 đến 4 đặc điểm khác biệt so với 0807.

Kết luận: Loài có quan hệ họ hàng gần nhất với loài 0807 là loài 0803 vì chúng có ít sự khác biệt về các đặc điểm sinh học nhất trong nhóm.

Câu 2. Bảng 8 mô tả một số thông tin liên quan đến quần thể loài A. Nếu tỉ lệ sinh của quần thể A là 14% năm và tỉ lệ tử vong là 3% năm, không di nhập cư thì sau một năm tổng số lượng cá thể của quần thể trên là bao nhiêu?

Hướng dẫn giải

A. Tính số lượng cá thể ban đầu (N0)

Dựa vào bảng số liệu, ta có diện tích và mật độ:

Diện tích : 120 ha.Mật độ : 25 cá thể/ha.Số lượng cá thể ban đầu (N0): 120 25 = 3000 (cá thể).

B. Tính tỉ lệ tăng trưởng tự nhiên (r)

Tỉ lệ tăng trưởng tự nhiên được tính bằng hiệu số giữa tỉ lệ sinh và tỉ lệ tử (do bài toán giả định không có di - nhập cư): Tỉ lệ sinh (b): 14%năm. Tỉ lệ tử (d): 3%năm. Tỉ  lệ tăng trưởng (r): 14% - 3% = 11% (hay 0,11).

C. Tính tổng số lượng cá thể sau một năm (N1)Số lượng cá thể sau một năm sẽ bằng số lượng ban đầu cộng với số lượng tăng thêm:N1 = N0 + (N0  r)   N1 = 3000 + (3000 0,11) =3330

Câu 3. Ở một quần thể thực vật giao phấn ngẫu nhiên, allele quy định thân cao trội hoàn toàn so với allele quy định thân thấp. Ở thế hệ xuất phát (P), số cây thân thấp chiếm tỉ lệ 10%. Ở F1, số cây thân thấp chiếm tỉ lệ 9%. Biết rằng quần thể không chịu tác động của các nhân tố tiến hóa. Theo lí thuyết, trong tổng số cây thân cao ở P, số cây không mang allele lặn chiếm tỉ lệ bao nhiêu? (Hãy thể hiện kết quả làm tròn sau dấu phẩy 2 chữ số)

Hướng dẫn giải

Quy định: A : cao >> a: thấp

P: aa = 0,1; gọi tỉ lệ kiểu gene Aa ở thế thệ P là x ta có: P: (0,9 - x) AA : xAa : 0,1 aa = 1

F1: aa = 0,09; vì quần thể là giao phấn ngẫu nhiên nên qua một thế hệ ngẫu phối quần thể cân bằng di

truyền, mà aa = 0,09 → tần số allele  a = 0,3 → tần số allele A = 1 - 0,3 = 0,7

-        Theo bài ra ta có: tần số allele A = (0,9 - x) + x/2 = 0,7 → x = 0,4

→ P : 0,5AA : 0,4Aa : 0,laa = 1

-        Trong tổng số cây thân cao ở P, số cây không mang allele lặn chiếm tỉ lệ:

0,5/0,9 = 5/9 Đáp án  0,56

Câu 4. Phả hệ dưới đây mô tả hai bệnh di truyền phân li độc lập với nhau, mỗi bệnh do một gene quy định. Biết không xảy ra đột biến ở tất cả mọi người trong phả hệ.

Tính theo lý thuyết, xác suất để cặp vợ chồng (15) và (16) sinh con đầu lòng bị cả hai bệnh là bao nhiêu phần trăm? (làm tròn đến số thập phân thứ hai)

                        Hướng dẫn giải

-        Quy ước gene: A-: không bệnh 1> aa: bị bệnh 1; B-: không bị bệnh 2 > bb: bệnh 2.

-        Xác định kiểu gene:

-        Tính xác suất:

Câu 5. Hình 8 ảnh dưới đây so sánh cấu tạo hệ tiêu hóa của động vật ăn thịt (bên trái) và động vật ăn thực vật (bên phải). Các đơn vị cấu trúc được đánh số từ 1-5 tương ứng với các cơ quan trong hệ tiêu hóa của các nhóm động vật trên.

Các cơ quan hấp thụ chất dinh dưỡng, cơ quan thoái hóa ở tương ứng với đơn vị cấu trúc nào (Sắp xếp các đơn vị cấu trúc theo số thứ tự từ nhỏ đến lớn)?  

Hướng dẫn giải

Ở động vật ăn thịt và ăn thực vật các cơ quan hấp thụ chất dinh dưỡng và cơ quan thoái hóa tương ứng với các đơn vị cấu trúc:

Cơ quan hấp thụ chất dinh dưỡng là ruột non: (1) và (5)

cơ quan thoái hóa ở người là ruột thừa tương ứng Manh tràng - số (3)

Vậy sắp xếp các cấu trúc từ nhỏ đến lớn là 1,3,5

Câu 6. Một người đàn ông trong một gia đình nghi ngờ về huyết thống những đứa con nên đã tiến hành xét nghiệm DNA. Kết quả thu được như dưới đây (các băng cùng một hàng ngang thể hiện kích thước bằng nhau).

Quan sát kết quả điện di hãy cho biết trong các nhận định dưới đây, những nhận định nào là đúng? (HS viết đáp án theo thứ tự từ số nhỏ đến lớn)

A. Kết quả xét nghiệm cho thấy S1 và D1 khả năng cao là con ruột của cặp vợ chồng này.

B. Nếu người mẹ có con riêng thì đó chính là đứa trẻ D2.

C. Đứa trẻ S2 có thể đã bị chuyển nhầm con của một gia đình khác trong bệnh viện.

D. S2 có các băng DNA không giống cả bố lẫn mẹ; tức khả năng cao S2 là con ruột của cặp vợ chồng này.

Hướng dẫn giải

Để giải câu này, ta áp dụng nguyên tắc: Mỗi vạch DNA của con phải có ít nhất một vạch trùng với bố hoặc mẹ.

Nhận định

1 - Đúng: Các vạch của S1 và D1 đều có nguồn gốc rõ ràng từ bố hoặc mẹ.

Nhận định 2 - Đúng: D2 có một vạch ở vị trí thấp (gần cuối) không có ở Bố, nhưng có ở Mẹ. Các vạch còn lại của D2 không khớp với Bố Khả năng là con riêng của Mẹ.

Nhận định 3 - Đúng: S2 có vạch ở vị trí trên cùng và vạch ở vị trí dưới cùng hoàn toàn không có ở cả Bố lẫn Mẹ Khả năng cao bị nhầm con.

Nhận định 4 - Sai: Nếu vạch không giống cả bố lẫn mẹ thì không thể là con ruột (trừ đột biến nhưng tỉ lệ cực thấp, không xét trong bài toán này). Đáp án: 1, 2, 3.